W październiku 2008 r. Grupa Pewnych Osób zainicjowała w Łodzi akcję Lipowa odNowa. Rozpoczęte Pierwszym Piknikiem Kulturalnym przedsięwzięcie to eksperyment z udziałem lokalnej społeczności, którego celem jest przełamanie bierności mieszkańców dzielnicy Polesie, rewitalizacja zdegradowanych okolic ulicy Lipowej i tworzenie nowej infrastruktury w mieście. Elementem przedsięwzięcia był rozstrzygnięty 19 marca konkurs na zagospodarowanie skweru przy ulicy Lipowej 42/44 i stworzenie tam placu zabaw.

Organizatorami konkursu była GPO i Zakład Projektowania Urbanistycznego Instytutu Architektury i Urbanistyki Politechniki Łódzkiej. Do udziału w nim zaproszono studentów pierwszego roku łódzkiej architektury. Na konkurs wpłynęło 50 prac, z których jury w składzie: Marek Janiak (architekt i prezes Fundacji Ulicy Piotrkowskiej), Romuald Chudzicki (przewodniczący rady osiedla Stare Polesie), Elżbieta Muszyńska (prezes Łódzkiego Oddziału Stowarzyszenia Urbanistów Polskich), Małgorzata Hanzl oraz przedstawiciele Grupy Pewnych Osób – smakaroni i Szymon, wybrało najlepszy. Okazała się nim propozycja Magdaleny Dzikowskiej, która sięgnęła po stylistykę przestrzennych puzzli. Jury wyjaśniło, że projekt ten wyróżniał się na tle pozostałych odważną zabawą kolorem, ciekawą aranżacją przestrzeni, a jednocześnie plastycznością i prostotą. Pojawiły się tu wielkie puzzle o różnej powierzchni i wysokości, na których można się bawić i spacerować, a także ściana, pełniąca funkcję tablicy do pisania i malowania oraz plac zabaw z odpornymi na zniszczenie urządzeniami.

Druga nagroda trafiła w ręce Sykstusa Kucharskiego, który zaproponował podzielenie placu na system pomieszczeń oddzielonych pasami i ścianami zieleni, a trzecią przyznano Robertowi Dzikiemu. Jego projekt uznano za niezwykle ciekawy, choć nie do końca przystający do łódzkiej rzeczywistości. Dziki wzorował się na placu z St. Gallen, a jego koncepcja została doceniona między innymi za to, że autor sięgnął po najnowsze wzorce projektowania w europejskich metropoliach.

Ogłaszając wyniki konkursu, jury podkreśliło, że wybór nie był prosty. Pomysły studentów były niezwykle różnorodne, prezentowały odmienne spojrzenie na kształtowanie placu zabaw i proponowały ciekawe rozwiązania. Niektóre sięgały po estetykę futurystyczną, inne – nawiązywały do nazwy miasta i wprowadzały na plac mały staw z łódkami.

Jak zapowiadają organizatorzy, wybrany projekt ma duże szanse na realizację, bo w budżecie miasta przewidziano 180 tysięcy złotych na „mniejsze” wydatki. A że mieszkańcy miasta chcą więcej placów zabaw – wydaje się, że inwestycja jest pewna. Na podstawie zwycięskiego projektu ma teraz powstać koncepcja zabudowy skweru.

Łódzka inicjatywa pokazuje, że zmiana oblicza naszych miast w dużej mierze zależy od nas samych. Skupione na wielkich inwestycjach władze pomijają „małe” problemy mieszkańców – zaniedbane ulice i podwórka poza ścisłym centrum, nieremontowane od lat kamienice, brak przyjaznej przestrzeni publicznej i zieleni. Dla urzędników wyznacznikiem atrakcyjności miasta jest zainteresowanie ze strony inwestorów (najlepiej zagranicznych) i budowa kolejnych biurowców. Owszem, jest to ważne, ale dla znakomitej większości mieszkańców miast równie ważna, jeśli nie ważniejsza, jest jakość przestrzeni z którą mają do czynienia na co dzień. Nie biurowce, hotele i centra handlowe, a ładne ulice, zielone skwerki i place zabaw. Na tym polu można jednak liczyć tylko na konsekwentną, oddolną inicjatywę.

Daniela Szymczak