Pawilon "Wyspiański 2000" został otwarty w czerwcu 2007 roku. Jego całkowita powierzchnia wynosi 644 mkw. Od tamtego czasu zdążył wpisać się w tkankę Krakowa. Luka, która przez wiele lat "straszyła" w tamtym miejscu, została wypełniona budynkiem, który nie konkuruje z otoczeniem. W przypadku Krakowa ta cecha jest oceniana bardzo pozytywnie ze względu na dbałość o zachowanie jednolitości historycznej tkanki miejskiej.

Założenia projektantów
Budynek wypełnia lukę w średniowiecznej tkance miejskiej, która była rezultatem rozbiórki domu "Pod Lipką" mieszczącego się na rogu ul. Grodzkiej i placu Wszystkich Świętych. Jest to wyjątkowa lokalizacja ze względu na to, że jest częścią traktu królewskiego, prowadzącego od Rynku Głównego do Wawelu. Budynek miał znaleźć się więc w otoczeniu zabytków architektury pochodzących z różnych epok.
Nad placem Wszystkich Świętych unosi się duch Wyspiańskiego: obecny jest w witrażach i malowidłach ściennych pobliskiego kościoła Franciszkanów i w Bazylice Mariackiej. Głównym zadaniem projektowym było więc skonstruowanie odpowiedniego połączenia funkcji i formy oraz odniesień do historycznego otoczenia.
Dwie najważniejsze funkcje budynku to biuro informacji turystycznej oraz miejsce zaprezentowania witraży Wyspiańskiego. Każda z nich wymagała przestrzeni zupełnie innego typu. Witraże powinny być eksponowane w wysokiej, spokojnej, ciemnej przestrzeni, zaś publiczna przestrzeń informacyjna powinna być otwarta i czysta: obie powinny być dobrze oświetlone i dostarczać dobrego widoku na plac Wszystkich Świętych i niedaleko położony budynek Urzędu Miejskiego. Potrzebne było rozwiązanie dla tych wszystkich funkcji, dlatego projektanci wybrali elewację o mobilnym charakterze: zarówno transparentną, jak i zamkniętą. Materiał na elewacji miał wchodzić w dialog z sąsiadującymi budynkami - przede wszystkim z gotyckimi kościołami Franciszkanów i Dominikanów - oba z cegły. Użycie dużych partii szkła - która była konkursową propozycją dla festiwalowego pawilonu - nie zabrzmiałoby w przypadku Pawilony Wyspiańskiego tak dobrze. Projektanci uważali, że nic nowego, ani interesującego nie może być powiedziane przez szklaną elewację w historycznym kontekście. Musieli poszukać bardziej inspirującego i adekwatnego materiału dla elewacji. Wybrali cegłę i piaskowiec, ze względu na to, że były materiałami konstrukcyjnymi Zamku na Wawelu i kościołów gotyckich. Wybór padł na cegłę, ale to zrodziło nowe wyzwania projektowe, które były związane z tym materiałem. Tradycyjna cegła nie byłaby spełnić wymogów projektowych - nie powoduje ona wrażenia transparentności i zamknięcia jednocześnie. Musiała więc zostać poddana transformacji, poprzez nowy sposób jej łączenia. Zaprojektowane zostały specjalne formy cegieł o kształcie trapezoidalnym. Ich prototyp przetestowane zostały w małej manufakturze "Ceramsus" na Śląsku.
Cegła zmieniła swój tradycyjny horyzontalny układ w wertykalny i została umieszczona na metalowych prętach, które biegną przez każdą cegłę. Ponieważ potrzebne było stworzenie rodzaju zewnętrznej ruchomej kurtyny, zbudowane zostały żaluzje z ceglanych "paciorków". Zewnętrzna ceglana ściana może być więc otwierana i zamykana w zależności od potrzeb. Także pozycja każdej cegły może być indywidualnie regulowana. Mając taki system do dyspozycji i posiadając pełną gamę kolorów typowej średniowiecznej cegły (od głębokiego fioletu do pomarańczu) projektanci byli zdolni do zbudowania struktury z materiału, który jest i charakterystyczny i zrozumiały w historycznym kontekście.

Dziękujemy pracowni architektonicznej Ingarden&Ewy Architekci za udostępnienie materiałów.